Etapy rozwoju lotnictwa w Tadżykistanie

Państwo Tadżykistan położone w Średniej Azji posiada cechy geograficzne i gospodarcze, które wpływają na lotnictwo w kraju, aby odegrać ważną rolę:

1) duże przestrzenie i miasta oddalone od siebie o setki kilometrów;

2) rozległe terytoria zajmowane przez góry – 92% całkowitej powierzchni kraju znajduje się u podnóża Pamiru i Tien Shan;

3) potężna rzeka Syrdarya i duże jeziora;

4) zły stan dróg i linii kolejowych.

Pierwszy etap. Narodziny lotnictwa cywilnego w Tadżykistanie

Pierwszy lot lotniczy połączył dwa starożytne miasta – uzbecką Bucharę i stolicę Tadżykistanu Duszanbe; w tym czasie Tadżykistan był już poza emiratem Buchary i był uważany za autonomiczny region w Uzbekistanie. Lot odbył się decyzją organizacji Dobrolet w 1924 r. W ramach rozwoju lotnictwa w ramach RSFSR. Małe samoloty Junkers-13, prowadzone przez pilota Rashida-beka Akhriewa, przewoziły pasażerów trzy razy w tygodniu z jednego lotniska do drugiego. W 1927 roku rozszerzono geografię lotów: pojawiły się loty z Taszkentu do Samarkandy i Termeza. W tym samym czasie otwarto węzeł lotniczy w Stalinabadzie (Duszanbe w latach dwudziestych był nazywany Stalinabadem) kontrolujący loty przez góry Pamir, a lotnisko zbudowano w Duszanbe. W drugiej połowie lat czterdziestych samoloty Li-2 i Yu-52 przewoziły pasażerów do innych miast Tadżykistanu, do ZSRR; pionierzy udali się drogą lotniczą do Artka i innych obozów na wybrzeżu Morza Czarnego na Kaukazie i na Krymie.

Drugi etap. Tadżycka grupa lotnicza

W 1956 r. Środkowo-azjatycka Administracja Terytorialna podjęła decyzję o utworzeniu Tadżyckiej Grupy Lotniczej, cztery lata później pierwszy lot do Moskwy odbył się na samolocie Ił-18. W latach sześćdziesiątych flota uzupełniona została o samoloty pasażerskie Jak-40, An-24 i An-6 na dużych wysokościach, a także śmigłowce Mi-8. W tym okresie historii tadżyckiego lotnictwa przewożono 750 000 pasażerów rocznie.

 Trzeci etap. Zarząd Lotnictwa Cywilnego

W latach siedemdziesiątych dwa miliony ludzi rocznie korzystało z transportu lotniczego pod kierownictwem Zarządu Lotnictwa Cywilnego w tym kraju. W 1979 r. Dostarczono pomoc humanitarną z terytorium Tadżykistanu podczas pierwszego lotu do Afganistanu opanowanego przez rewolucję. W latach osiemdziesiątych rozwinąło się lotnictwo w tym kraju: zbudowano nowe lotniska, asfaltowano pasy startowe, wprowadzono system automatycznej rezerwacji biletów Syrena.

Czwarty etap. Lata 90 .: upadek i skok

W 1991 r. transport lotniczy w Tadżykistanie był dosłownie i w przenośni na swoim poziomie, przewożąc dwa miliony pasażerów rocznie i dysponując setkami radzieckich samolotów Tu-134, Tu-154, Jak-40, An-24 , An-26 i An-28, a także kilkanastoma helikopterami Mi-8. W 1992 r. rozpoczęła działalność krajowa linia lotnicza “Tochikiston” (dziś – Tadżik Air). Po wojnie domowej w latach 1992-1997 liczba przewożonych pasażerów spadła o dziesięć (!) razy, i dopiero po podpisaniu umowy o współpracy z Rosją w 1998 r. lotnictwo tadżyckie ponownie “ożyło”.

Piąty etap. Dwudziesty pierwszy wiek: rzeczywistość i perspektywy

W 2007 roku do floty Tadżykistanu dołączyły pierwsze nierosyjskie samoloty, Boeing 737-300, uzupełnione później kilkoma innymi modelami Boeinga i chińskim samolotem turbośmigłowym MA60.

Zgodnie z docelowym programem rozwoju transportu przyjętym w 2010 r. przewiduje się:

– budowa nowego terminalu międzynarodowego w porcie lotniczym w Duszanbe;

– przebudowa lotnisk kilku ważnych portów lotniczych;

– prywatyzacja udziałowców linii lotniczych, którzy obecnie posiadają monopol na sprzedaż biletów i organizację cateringu na pokładzie;

– stworzenie nowego kodeksu lotniczego w kraju;

– rozwój sektora lotnictwa biznesowego.

W 2015 r. rząd Tadżykistanu przyjął krajowy program bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego, zgodnie z którym określono konkretne środki ochrony przed bezprawną ingerencją w sprawy ruchu lotniczego. Określono główne sposoby rozwoju transportu lotniczego w państwie: uzupełnienie floty o nowoczesne samoloty i śmigłowce; rekonstrukcja wszystkich pasów startowych; modernizacja terminali lotniczych; ekspansja geografii lotów (w 2018 r. linie lotnicze Tadżykistanu obsługują 23 loty tygodniowo w dwudziestu dwóch kierunkach).

 

 

 

 

 

Interesujące fakty dotyczące rozwoju lotnictwa tadżyckiego:

1. Piloci, którzy przez wiele lat pracowali w branży lotniczej w kraju, otrzymują odznakę honorową “Lotnictwo Weteranów Tadżykistanu”. Na okrągłym wisiorku otoczonym złotymi kłosami na niebieskim tle nieba znajduje się srebrny samolot lecący nad zielonymi szczytami Pamiru.

2. Pierwszy samolot w Tadżykistanie pojawił się dwa lata wcześniej niż samochód i pięć lat wcześniej niż pociąg.

3. Magazyn National Geographic Traveler, dobrze znane wydanie turystyczne, umieścił Tadżykistan na trzecim miejscu w dziesięciu popularnych ośrodkach turystycznych w byłym Związku Radzieckim (po Krymie i Kaukazie).